علیرضا منادیسفیدان رئیس کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی، در گفتوگو با خبرنگار خانه ملت با اشاره به تحولات اخیر منطقه و موضوع بسته شدن تنگه هرمز و اثرات آن بر بازار انرژی و اقتصاد جهانی، گفت: تنگه هرمز امروز صرفاً یک گذرگاه جغرافیایی یا دریایی نیست، بلکه به یکی از مؤلفههای تعیینکننده در معادلات امنیت انرژی جهان تبدیل شده است؛ بهگونهای که هرگونه تحول در وضعیت این آبراه راهبردی میتواند پیامدهای اقتصادی، سیاسی و حتی امنیتی گستردهای در سطح بینالمللی به دنبال داشته باشد.
نماینده مردم تبریز، اسکو و آذرشهر در مجلس شورای اسلامی افزود: بخش قابل توجهی از صادرات نفت جهان از مسیر تنگه هرمز عبور میکند و همین واقعیت باعث شده است که هر گونه تغییر در وضعیت این گذرگاه حیاتی، بازارهای جهانی انرژی را با شوکهای قیمتی و اقتصادی روبهرو کند. از این منظر، تحولات مرتبط با این تنگه صرفاً یک موضوع منطقهای نیست، بلکه مستقیماً بر ثبات اقتصاد جهانی اثرگذار است.
وی ادامه داد: ایران در طول چهار دهه گذشته در حوزه انرژی با رویکردی اخلاقمدارانه خویشتنداری کرده و با وجود فشارهای ناشی از تحریمها، از بستن تنگه حیاتی هرمز یا استفاده از این اهرم برای اعمال فشار جهت رفع مشکلات تحریمی علیه کشورمان خودداری کرده است؛ اما اکنون دیگر کارد به استخوان رسیده و بسیاری در منطقه و حتی عقلای جهان این حق را برای ایران عزیز قائلند که در چنین شرایطی معادله عبور انرژی از این گذرگاه راهبردی تغییر کند؛ به این معنا که یا تردد همه نفتکش ها امکان پذیر باشد یا نفت هیچ کشوری از تنگه هرمز نگذرد.
پاسخ راهبردی ایران به تهدیدهای واشنگتن
رئیس کمیسیون آموزش مجلس با اشاره به اظهارات اخیر درباره تلاش برای جلب مشارکت برخی کشورهای منطقه و قدرتهای جهانی جهت اعزام ناوهای جنگی برای باز نگه داشتن تنگه هرمز، اظهار کرد: طرح چنین مواضعی نشان میدهد که ایالات متحده بهخوبی از اهمیت ژئوپلیتیکی این آبراه و نقش تعیینکننده ایران در معادلات انرژی جهان آگاه است. در واقع، تأکید واشنگتن بر حضور نظامی در این منطقه بیش از هر چیز بیانگر نگرانی از قدرت راهبردی ایران و تأثیر آن بر معادلات جهانی انرژی است.
وی ادامه داد: تجربه چهل سال گذشته نشان داده است که جمهوری اسلامی ایران تصمیمات خود را بر مبنای منطق بازدارندگی، حفظ ثبات منطقهای و صیانت از امنیت ملی اتخاذ میکند. بر همین اساس، اگر تهدیدی علیه امنیت و منافع ملی کشور شکل بگیرد، طبیعی است که ایران از همه ظرفیتهای ژئوپلیتیکی و راهبردی خود برای دفاع از منافع ملی استفاده کند.
وقتی جنگ منطقهای به جنگ انرژی تبدیل میشود
منادیسفیدان با اشاره به ابعاد اقتصادی تنشهای منطقهای تصریح کرد: در شرایطی که رقابتهای ژئوپلیتیکی در منطقه میتواند به درگیریهای گستردهتر منجر شود، مسئله انرژی به یکی از مهمترین میدانهای رقابت قدرتها تبدیل شده است. از این منظر، هرگونه تنش در خلیج فارس میتواند به سرعت به جنگ انرژی در سطح جهانی تبدیل شود؛ جنگی که آثار آن در بازارهای نفت، تجارت جهانی و حتی امنیت اقتصادی کشورها قابل مشاهده خواهد بود.
وی در ادامه افزود: در چنین شرایطی، تنگه هرمز به یک متغیر کلیدی در معادلات اقتصادی جهان تبدیل میشود؛ زیرا کوچکترین بیثباتی در این مسیر میتواند زنجیره تأمین انرژی در جهان را دچار اختلال کند و پیامدهای آن به سرعت در اقتصاد جهانی نمایان شود.
نماینده مردم تبریز، آذرشهر و اسکو در مجلس شورای اسلامی با اشاره به ابعاد ژئوپلیتیکی تحولات اخیر خاطرنشان کرد: جمهوری اسلامی ایران همواره بر اصل امنیت جمعی در منطقه تأکید داشته و معتقد است امنیت پایدار در خلیج فارس تنها از طریق همکاری و مشارکت کشورهای منطقه قابل تحقق است. تجربههای تاریخی نشان داده است که هر گونه تلاش برای ایجاد امنیت از سوی بازیگران خارجی نهتنها به ثبات پایدار منجر نمیشود، بلکه در بسیاری از موارد خود عامل تشدید تنشها و پیچیدهتر شدن بحرانهای منطقهای بوده است.
جنگهای جدید؛ از میدان نبرد تا نبرد علم و اقتصاد
رئیس کمیسیون آموزش مجلس با اشاره به ماهیت جنگهای نوین یادآور شد: امروز جنگها دیگر صرفاً در میدانهای نظامی تعریف نمیشوند، بلکه ترکیبی از مؤلفههای اقتصادی، فناورانه، رسانهای و علمی هستند. در چنین شرایطی، کشورهایی که از توان علمی و فناوری بالاتری برخوردارند، در عرصه رقابتهای جهانی نیز از قدرت بازدارندگی بیشتری بهرهمند خواهند بود. توسعه دانش و فناوری، تقویت شرکتهای دانشبنیان و سرمایهگذاری در حوزههای نوآورانه میتواند مهمترین پشتوانه قدرت ملی و امنیت پایدار کشورها باشد؛ موضوعی که در شرایط پیچیده ژئوپلیتیکی امروز بیش از هر زمان دیگری اهمیت یافته است.
منادیسفیدان در پایان با تأکید بر ضرورت تقویت همبستگی داخلی در شرایط حساس منطقهای اظهار داشت: تجربه نشان داده است هرچه اعتماد عمومی، انسجام اجتماعی و همبستگی ملی در داخل کشور افزایش یابد، اقتصاد نیز از ثبات و تابآوری بیشتری برخوردار خواهد شد. مجلس شورای اسلامی نیز تحولات منطقه را با دقت رصد میکند و در چارچوب حفظ منافع ملی از تصمیمات راهبردی کشور حمایت خواهد کرد. /
پایان پیام
نظر شما